Srpska dobija prvu DNK bazu podataka

Donošenjem zakona o bazi podataka rezultata analiza dezoksiribonukleinske kiseline (DNK), Republika Srpska će dobiti DNK bazu podataka i prvi put će biti regulisana oblast zaštite podataka dobijenih DNK analizom.

Prijedlog ovog zakona je već u skupštinskoj proceduri, a pred poslanicima bi trebalo da se nađe 11. decembra.

Njime se daje nadležnost Zavodu za sudsku medicinu da vodi evidenciju o obavljenim DNK analizama i da podatke dostavlja u bazu podataka DNK profila osumnjičenih i osuđenih lica, nestalih i neidentifikovanih lica i DNK profila dobijenih iz spornih bioloških tragova pronađenih u vezi sa krivičnim djelom.

Direktor Zavoda za sudsku medicinu RS Željko Karan kazao je da zakon predviđa više različitih baza podataka, među kojima su uzorci osumnjičenih, okrivljenih, osuđenih lica, kao i uzorci koji se odnose na nestala i neidentifikovana lica.

Nije bitno da li se radi o ratnim slučajevima ili nestalim, odnosno neidentifikovanim licima koja nemaju veze sa ratom, jer će ova baza podataka biti od velikog značaja – rekao je Karan.

Predsjednik Republičke organizacije porodica zarobljenih i poginulih boraca i nestalih civila RS Nedeljko Mitrović kazao je da bi ovaj zakon trebalo da ubrza proces identifikacije nestalih i neidentifikovanih lica, među kojima su i žrtve rata, i da se cijeli proces oslobodi politizacije iz proteklih godina.

Mitrović je naglasio da se ovim otvara pravna mogućnost da Zavod za sudsku medicinu vrši analize posmrtnih ostataka iz rata za koje postoje svi ulazni elementi za identifikaciju.

Tokom proteklih godina identifikovano je veoma malo lica sa spiska nestalih iz Srpske, tako da se nadamo da će to biti dosta brže, jednostavnije i oslobođeno politizacije. Zavod za sudsku medicinu, koji ima na raspolaganju DNK laboratoriju, mogao bi da zaustavi postojeći monopol koji je zloupotrebljavan u različite svrhe – rekao je Mitrović.

U prijedlogu zakona se navodi da će DNK registar nestalih i neidentifikovanih lica sadržavati podatke dobijene analizom biološkog materijala uzetog tokom obdukcije nepoznatih posmrtnih ostataka ili forenzičkim pregledom nepoznatih dijelova tijela, čiji se identitet ne može pouzdano utvrditi bilo kojim drugim metodom.

Tu će biti i podaci dobijeni poslije ekshumacije posmrtnih ostataka, koji se ne mogu identifikovati na bilo koji drugi način, i od lica koja su u bliskom srodstvu sa licima koja su proglašena nestalim.

Osim toga, sve organizacije i ustanove na teritoriji RS koje imaju podatke o ranije izvršenim DNK analizama dužne su da, u roku od tri mjeseca od dana uspostavljanja baze podataka, dostave te podatke u bazu podataka radi njihovog unošenja u odgovarajući registar.

Baza podataka uspostaviće se u roku od devet mjeseci od dana stupanja na snagu ovog zakona – navodi se u prijedlogu zakona.

Okruženje

U predloženim zakonskim rješenjima navodi se da veliki broj evropskih i svjetskih zemalja ima DNK baze podataka i da je donošenje zakona izraz savremenih potreba s ciljem stvaranja osnova za efikasniji i ekonomičniji krivični postupak i obezbjeđivanje zaštite ljudskih prava i sloboda zagarantovanih Ustavom i međunarodnim aktima.

U izradi zakona sagledana su rješenja zastupljena u uporednom zakonodavstvu nekih evropskih zemalja te Hrvatske, Srbije i Crne Gore.

Izvor: Glas